Müfredat › 7. sınıf › Türkçe
7. sınıf Türkçe konuları ve kazanımları
Program: Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli – Ortaokul Türkçe Dersi Öğretim Programı (5, 6, 7 ve 8. Sınıflar), 2026 güncel sürümü. Toplam 6 ünite / tema ve 219 kazanım. Haftalık ders saati: 5.
Hayat Boyu Gelişim
- T.D.7.2 Dinlemede/izlemede strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Öğretilecek bilişsel stratejiler: görselleştirme, metin yapılarının analizi (sebep-sonuç ve problem-çözüm metin yapısı). [Bu temada] Dinleme/izleme sürecinde öğrencilerin strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilmelerine (T.D.7.2.); dinleyecekleri/izleyecekleri içeriğe yönelik tahminde bulunabilmelerine (T.D.7.3.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.D.7.3 Dinleyeceğinin/izleyeceğinin içeriğine yönelik tahminde bulunabilme
Sınırlar: [Bu temada] Dinleme/izleme sürecinde öğrencilerin strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilmelerine (T.D.7.2.); dinleyecekleri/izleyecekleri içeriğe yönelik tahminde bulunabilmelerine (T.D.7.3.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.D.7.4 Dinlediğinde/izlediğinde geçen anlamını bilmediği söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilme
Sınırlar: [Bu temada] Dinlediklerinde/izlediklerinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin etmeleri (T.D.7.4.) sağlanır. - T.D.7.5 Dinlediğinin/izlediğinin yüzey anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Bu temada] Dinlediklerinin/ izlediklerinin yüzey anlamını belirleyebilmelerine yönelik çalışmalar yapılır (T.D.7.5.). - T.D.7.6 Basit çıkarımlar yoluyla dinlediğinin/izlediğinin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin/dinlenenin sınırlı bir bölümünden (bir-birkaç cümle, paragraf, vurgulama biçimleri: italik, koyu, renkli, altı çizili) kanıt toplanır; yardımcı düşünceler, doğrudan verilmeyen neden, koşul, amaç, sonuç, ihtimal; kahramanın amacı, davranış sebebi, anlık duygu-düşünceleri çıkarılır. Kanıt ve gerekçe istenir. [Bu temada] Basit çıkarımlar ve üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediklerinin/izlediklerinin derin anlamını belirleyebilmeleri sağlanır (T.D.7.6., T.D.7.7.). - T.D.7.7 Üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediğinin/izlediğinin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin bütününden kanıt toplanır; doğrudan verilmeyen konu, ana fikir/ana duygu, sonuç, kahramanların karakter özellikleri, yazarın/kahramanın amacı, düşünce/davranış sebebi belirlenir. [Bu temada] Basit çıkarımlar ve üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediklerinin/izlediklerinin derin anlamını belirleyebilmeleri sağlanır (T.D.7.6., T.D.7.7.). - T.D.7.13 Dinlediğinin/izlediğinin anahtar kelimelerini belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Anahtar kelimeler metnin içeriğini en net yansıtan kelimelerdir; metinde geçmeyen ama içeriği yansıtan kelimeler de olabilir. [Bu temada] Dinlediklerinin/izlediklerinin anahtar kelimelerini belirlemeye (T.D.7.13.), dinlediklerinden/izlediklerinden hareketle söz varlığını geliştirmeye (T.D.7.18.) yönelik çalışmalar yürütülür. - T.D.7.18 Dinlediğinden/izlediğinden hareketle söz varlığını geliştirmeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Kavram alanı (eş, yakın, zıt, terim, gerçek, mecaz anlam; eş sesli, atasözü, deyim, kalıp söz, ikileme, pekiştirme); yabancı kökenli yaygınlaşmamış kelimelerin Türkçeleri. [Bu temada] Dinlediklerinin/izlediklerinin anahtar kelimelerini belirlemeye (T.D.7.13.), dinlediklerinden/izlediklerinden hareketle söz varlığını geliştirmeye (T.D.7.18.) yönelik çalışmalar yürütülür. - T.O.7.2 Okumada strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Öğretilecek bilişsel stratejiler: görselleştirme, metin yapılarının analizi (sebep-sonuç ve problem-çözüm metin yapısı). [Bu temada] Öğrencilerin okumada strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilmeleri; okuyacakları metnin içeriğine yönelik tahminde bulunabilmeleri sağlanır (T.O.7.2., T.O.7.3.). - T.O.7.3 Okuyacağı metnin içeriğine yönelik tahminde bulunabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin okumada strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilmeleri; okuyacakları metnin içeriğine yönelik tahminde bulunabilmeleri sağlanır (T.O.7.2., T.O.7.3.). - T.O.7.4 Metinde geçen anlamını bilmediği söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilme
Sınırlar: [Bu temada] Okudukları metinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmelerine, metnin yüzey anlamını belirleyebilmelerine yönelik çalışmalar yapılır (T.O.7.4., T.O.7.5.). - T.O.7.5 Metnin yüzey anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Bu temada] Okudukları metinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmelerine, metnin yüzey anlamını belirleyebilmelerine yönelik çalışmalar yapılır (T.O.7.4., T.O.7.5.). - T.O.7.6 Görselle iletilen anlamı belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Tüm sınıflarda resim, fotoğraf, tablo, grafik (pasta, sütun, çizgi vb.), harita ve kroki, grafik simge, karikatür kullanılır; açık ve örtük iletiler belirlenir. [Bu temada] Görselle iletilen anlamı belirleyebilmeleri (T.O.7.6.), basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.O.7.7., T.O.7.8.) sağlanır. - T.O.7.7 Basit çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin/dinlenenin sınırlı bir bölümünden (bir-birkaç cümle, paragraf, vurgulama biçimleri: italik, koyu, renkli, altı çizili) kanıt toplanır; yardımcı düşünceler, doğrudan verilmeyen neden, koşul, amaç, sonuç, ihtimal; kahramanın amacı, davranış sebebi, anlık duygu-düşünceleri çıkarılır. Kanıt ve gerekçe istenir. [Bu temada] Görselle iletilen anlamı belirleyebilmeleri (T.O.7.6.), basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.O.7.7., T.O.7.8.) sağlanır. - T.O.7.8 Üst düzey çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin bütününden kanıt toplanır; doğrudan verilmeyen konu, ana fikir/ana duygu, sonuç, kahramanların karakter özellikleri, yazarın/kahramanın amacı, düşünce/davranış sebebi belirlenir. [Bu temada] Görselle iletilen anlamı belirleyebilmeleri (T.O.7.6.), basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.O.7.7., T.O.7.8.) sağlanır. - T.O.7.14 Metnin anahtar kelimelerini belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Anahtar kelimeler metnin içeriğini en net yansıtan kelimelerdir; metinde geçmeyen ama içeriği yansıtan kelimeler de olabilir. [Bu temada] Okudukları metnin anahtar kelimelerini (T.O.7.14.), metindeki söz sanatlarını (T.O.7.18.), metinde kullanılan ikna tekniklerini (T.O.7.19.) belirleyebilmelerine ve metinden hareketle söz varlığını geliştirmeye yönelik çözümleme (T.O.7.20.) yapabilmeleri sağlanır. - T.O.7.18 Metindeki söz sanatlarını belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Önceki sınıflarda işlenen söz sanatları (benzetme, kişileştirme, konuşturma, karşıtlık, abartma). [Bu temada] Okudukları metnin anahtar kelimelerini (T.O.7.14.), metindeki söz sanatlarını (T.O.7.18.), metinde kullanılan ikna tekniklerini (T.O.7.19.) belirleyebilmelerine ve metinden hareketle söz varlığını geliştirmeye yönelik çözümleme (T.O.7.20.) yapabilmeleri sağlanır. - T.O.7.19 Metinde kullanılan ikna tekniklerini belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Karşılıkta bulunma, sevgi (hoşlanma), kıtlık (azlık), karşıtlık teknikleri. [Bu temada] Okudukları metnin anahtar kelimelerini (T.O.7.14.), metindeki söz sanatlarını (T.O.7.18.), metinde kullanılan ikna tekniklerini (T.O.7.19.) belirleyebilmelerine ve metinden hareketle söz varlığını geliştirmeye yönelik çözümleme (T.O.7.20.) yapabilmeleri sağlanır. - T.O.7.20 Metinden hareketle söz varlığını geliştirmeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Kavram alanı (eş, yakın, zıt, terim, gerçek, mecaz anlam; eş sesli, atasözü, deyim, kalıp söz, ikileme, pekiştirme); yabancı kökenli yaygınlaşmamış kelimelerin Türkçeleri. [Bu temada] Okudukları metnin anahtar kelimelerini (T.O.7.14.), metindeki söz sanatlarını (T.O.7.18.), metinde kullanılan ikna tekniklerini (T.O.7.19.) belirleyebilmelerine ve metinden hareketle söz varlığını geliştirmeye yönelik çözümleme (T.O.7.20.) yapabilmeleri sağlanır. - T.K.7.1 Konuşma sürecini yönetebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin konuşma sürecini yönetebilmelerini (T.K.7.1.), hazırlıksız konuşma yapabilmelerini (T.K.7.7.) sağlayacak çalışmalar yapılır. - T.K.7.7 Hazırlıksız konuşma yapabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin konuşma sürecini yönetebilmelerini (T.K.7.1.), hazırlıksız konuşma yapabilmelerini (T.K.7.7.) sağlayacak çalışmalar yapılır. - T.K.7.8 Konuşmasında sesini uygun şekilde kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Konuşmalarında sesini uygun şekilde kullanabilmelerine (T.K.7.8.), konuşmalarını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilmelerine (T.K.7.21.) ve konuşmalarında beden dilini kullanabilmelerine (T.K.7.24.) yönelik etkinlikler yapılır. - T.K.7.21 Konuşmasını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Konuşmalarında sesini uygun şekilde kullanabilmelerine (T.K.7.8.), konuşmalarını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilmelerine (T.K.7.21.) ve konuşmalarında beden dilini kullanabilmelerine (T.K.7.24.) yönelik etkinlikler yapılır. - T.K.7.24 Konuşmasında beden dilini kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Konuşmalarında sesini uygun şekilde kullanabilmelerine (T.K.7.8.), konuşmalarını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilmelerine (T.K.7.21.) ve konuşmalarında beden dilini kullanabilmelerine (T.K.7.24.) yönelik etkinlikler yapılır. - T.Y.7.1 Yazma sürecini yönetebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin yazma sürecini yönetebilmeleri (T.Y.7.1.), yazılarında içerik ve yapıya yönelik seçimlerini yönetebilmeleri (T.Y.7.3.) sağlanır. - T.Y.7.3 Yazısında içerik ve yapıya yönelik seçimlerini yönetebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin yazma sürecini yönetebilmeleri (T.Y.7.1.), yazılarında içerik ve yapıya yönelik seçimlerini yönetebilmeleri (T.Y.7.3.) sağlanır. - T.Y.7.6 Yazılı üretim ve yazılı etkileşiminde tahminlerinden yararlanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Yazılı üretim ve yazılı etkileşimlerinde tahminlerinden yararlanabilmelerine (T.Y.7.6.), yazılarını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilmelerine (T.Y.7.16.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.Y.7.16 Yazısını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Yazılı üretim ve yazılı etkileşimlerinde tahminlerinden yararlanabilmelerine (T.Y.7.6.), yazılarını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilmelerine (T.Y.7.16.) yönelik çalışmalar yapılır. Öğrencilerin Türkçeyi doğru, güzel ve etkili kullandığı cümleler kurmaları sağlanır (T.K.7.21, T.Y.7.16.). - T.Y.7.18 Uygun bağlantı ifadelerini kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin uygun bağlantı ifadelerinden; sebep-sonuç ifade edenlerden (bu yüzden, bu sebeple, bu nedenle, bundan dolayı, bundan ötürü, çünkü, dolayısıyla, ki, mademki, böylece, yüzünden vb.) yararlanmaları sağlanır (T.Y.7.18.). - T.Y.7.19 Yazım ve noktalama işaretleriyle ilgili kuralları uygulayabilme
Sınırlar: [Bu temada] Yazım kurallarını (ikilemelerin yazılışı) uygulamayla ilgili çalışmalar yapılır. Noktalama işaretleriyle ilgili kuralları (noktalı virgülün ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri birbirin den ayırma, ikiden fazla eş değer ögeler arasında virgül bulunan cümlelerde özneyi ayırma) uygulamaya yönelik çalışmalar yapılır (T.Y.7.19.). - DYS.DO.7.12 Sebep-sonuç ifade etme işlevli dil yapıları ve söz varlığını (-nIn yüzünden/sonucunda, -DIğI için, -sI; bu yüzden, bu sebeple, bu nedenle, bundan dolayı, bundan ötürü, çünkü, dolayısıyla, ki, mademki, böylece, yüzünden vb.) belirler.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin sebep-sonuç ifade etme işlevli dil yapıları ve söz varlığını (-nIn yüzünden/sonucunda, -DIğI için, -sI; bu yüzden, bu sebeple, bu nedenle, bundan dolayı, bundan ötürü, çünkü, dolayısıyla, ki, mademki, böylece, yüzünden vb.) belirlemeleri, işlevine uygun kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.12.; DYS.KY.7.12.). - DYS.KY.7.12 Sebep-sonuç ifade etme işlevli dil yapıları ve söz varlığını (-nIn yüzünden/sonucunda, -DIğI için, -sI; bu yüzden, bu sebeple, bu nedenle, bundan dolayı, bundan ötürü, çünkü, dolayısıyla, ki, mademki, böylece, yüzünden vb.) işlevine uygun kullanır.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin sebep-sonuç ifade etme işlevli dil yapıları ve söz varlığını (-nIn yüzünden/sonucunda, -DIğI için, -sI; bu yüzden, bu sebeple, bu nedenle, bundan dolayı, bundan ötürü, çünkü, dolayısıyla, ki, mademki, böylece, yüzünden vb.) belirlemeleri, işlevine uygun kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.12.; DYS.KY.7.12.).
Bir Hilal Uğruna
- T.D.7.1 Dinlemede/izlemede materyal seçimini yönetebilme
Sınırlar: [Bu temada] Dinleme/izleme becerisi kapsamında öğrencilerin materyal seçimini yönetebilmeleri sağlanır (T.D.7.1.). - T.D.7.4 Dinlediğinde/izlediğinde geçen anlamını bilmediği söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilme
Sınırlar: [Bu temada] Dinlediklerinde/izlediklerinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmelerine ve dinlediklerinin/izlediklerinin yüzey anlamını belirleyebilmelerine yönelik çalışmalar yapılır (T.D.7.4., T.D.7.5.). - T.D.7.5 Dinlediğinin/izlediğinin yüzey anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Bu temada] Dinlediklerinde/izlediklerinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmelerine ve dinlediklerinin/izlediklerinin yüzey anlamını belirleyebilmelerine yönelik çalışmalar yapılır (T.D.7.4., T.D.7.5.). - T.D.7.6 Basit çıkarımlar yoluyla dinlediğinin/izlediğinin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin/dinlenenin sınırlı bir bölümünden (bir-birkaç cümle, paragraf, vurgulama biçimleri: italik, koyu, renkli, altı çizili) kanıt toplanır; yardımcı düşünceler, doğrudan verilmeyen neden, koşul, amaç, sonuç, ihtimal; kahramanın amacı, davranış sebebi, anlık duygu-düşünceleri çıkarılır. Kanıt ve gerekçe istenir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediklerinin/izlediklerinin derin anlamını belirleyebilmeleri sağlanır (T.D.7.6., T.D.7.7.). - T.D.7.7 Üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediğinin/izlediğinin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin bütününden kanıt toplanır; doğrudan verilmeyen konu, ana fikir/ana duygu, sonuç, kahramanların karakter özellikleri, yazarın/kahramanın amacı, düşünce/davranış sebebi belirlenir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediklerinin/izlediklerinin derin anlamını belirleyebilmeleri sağlanır (T.D.7.6., T.D.7.7.). - T.D.7.11 Öyküleyici metinde hikâye unsurlarını belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Şahıs ve/veya varlık kadrosu, mekân, zaman, olay örgüsü ve aralarındaki ilişki. [Bu temada] Öyküleyici metinlerde hikâye unsurlarını belirleme (T.D.7.11.), dinlediklerinin/izlediklerinin bölümlerini belirleme (T.D.7.14.), dinlediklerindeki/izlediklerindeki söz sanatlarını belirleme (T.D.7.16.) ve dinlediklerinden/izlediklerinden hareketle söz varlığını geliştirmeye (T.D.7.18.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.D.7.14 Dinlediğinin/izlediğinin bölümlerini belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin türüne göre giriş-gelişme-sonuç veya serim-düğüm-çözüm bölümleri ve bölümler arası geçiş/tutarlılık. [Bu temada] Öyküleyici metinlerde hikâye unsurlarını belirleme (T.D.7.11.), dinlediklerinin/izlediklerinin bölümlerini belirleme (T.D.7.14.), dinlediklerindeki/izlediklerindeki söz sanatlarını belirleme (T.D.7.16.) ve dinlediklerinden/izlediklerinden hareketle söz varlığını geliştirmeye (T.D.7.18.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.D.7.16 Dinlediğindeki/izlediğindeki söz sanatlarını belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Önceki sınıflarda işlenen söz sanatları (benzetme, kişileştirme, konuşturma, karşıtlık, abartma). [Bu temada] Öyküleyici metinlerde hikâye unsurlarını belirleme (T.D.7.11.), dinlediklerinin/izlediklerinin bölümlerini belirleme (T.D.7.14.), dinlediklerindeki/izlediklerindeki söz sanatlarını belirleme (T.D.7.16.) ve dinlediklerinden/izlediklerinden hareketle söz varlığını geliştirmeye (T.D.7.18.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.D.7.18 Dinlediğinden/izlediğinden hareketle söz varlığını geliştirmeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Kavram alanı (eş, yakın, zıt, terim, gerçek, mecaz anlam; eş sesli, atasözü, deyim, kalıp söz, ikileme, pekiştirme); yabancı kökenli yaygınlaşmamış kelimelerin Türkçeleri. [Bu temada] Öyküleyici metinlerde hikâye unsurlarını belirleme (T.D.7.11.), dinlediklerinin/izlediklerinin bölümlerini belirleme (T.D.7.14.), dinlediklerindeki/izlediklerindeki söz sanatlarını belirleme (T.D.7.16.) ve dinlediklerinden/izlediklerinden hareketle söz varlığını geliştirmeye (T.D.7.18.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.O.7.1 Okumada materyal seçimini yönetebilme
Sınırlar: [Bu temada] Okuma becerisi sürecinde öğrencilerin okumada materyal seçimini (T.O.7.1.) ve strateji, yöntem, teknik seçimlerini yönetebilmeleri (T.O.7.2.) sağlanır. - T.O.7.2 Okumada strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Öğretilecek bilişsel stratejiler: görselleştirme, metin yapılarının analizi (sebep-sonuç ve problem-çözüm metin yapısı). [Bu temada] Okuma becerisi sürecinde öğrencilerin okumada materyal seçimini (T.O.7.1.) ve strateji, yöntem, teknik seçimlerini yönetebilmeleri (T.O.7.2.) sağlanır. - T.O.7.4 Metinde geçen anlamını bilmediği söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilme
Sınırlar: [Bu temada] Okudukları metinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmeye ve metnin yüzey anlamını belirleyebilmeye yönelik çalışmalar yapılır (T.O.7.4., T.O.7.5.). - T.O.7.5 Metnin yüzey anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Bu temada] Okudukları metinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmeye ve metnin yüzey anlamını belirleyebilmeye yönelik çalışmalar yapılır (T.O.7.4., T.O.7.5.). - T.O.7.7 Basit çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin/dinlenenin sınırlı bir bölümünden (bir-birkaç cümle, paragraf, vurgulama biçimleri: italik, koyu, renkli, altı çizili) kanıt toplanır; yardımcı düşünceler, doğrudan verilmeyen neden, koşul, amaç, sonuç, ihtimal; kahramanın amacı, davranış sebebi, anlık duygu-düşünceleri çıkarılır. Kanıt ve gerekçe istenir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla okudukları metnin derin anlamını belirleyebilmelerine yönelik çalışmalar yapılır (T.O.7.7., T.O.7.8.). - T.O.7.8 Üst düzey çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin bütününden kanıt toplanır; doğrudan verilmeyen konu, ana fikir/ana duygu, sonuç, kahramanların karakter özellikleri, yazarın/kahramanın amacı, düşünce/davranış sebebi belirlenir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla okudukları metnin derin anlamını belirleyebilmelerine yönelik çalışmalar yapılır (T.O.7.7., T.O.7.8.). - T.O.7.16 Şiirin biçim özelliklerini belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Mısra, dörtlük ve ahenk unsurlarından ses tekrarları. [Bu temada] Şiirin biçim özelliklerini belirlemeye (T.O.7.16.), metinden hareketle söz varlığını geliştirmeye (T.O.7.20.) yönelik çözümleme yapabilmeleri sağlanır. - T.O.7.20 Metinden hareketle söz varlığını geliştirmeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Kavram alanı (eş, yakın, zıt, terim, gerçek, mecaz anlam; eş sesli, atasözü, deyim, kalıp söz, ikileme, pekiştirme); yabancı kökenli yaygınlaşmamış kelimelerin Türkçeleri. [Bu temada] Şiirin biçim özelliklerini belirlemeye (T.O.7.16.), metinden hareketle söz varlığını geliştirmeye (T.O.7.20.) yönelik çözümleme yapabilmeleri sağlanır. - T.O.7.22 Okuduğunu değerlendirebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Değerlendirme odağı: metnin dili (kelime seçimi, cümle uzunluğu) (tabloda sıralamaya göre; doğrulanmalı). [Bu temada] Okuduklarını değerlendirebilmelerini (T.O.7.22.), okuma süreçlerini değerlendirebilmelerini (T.O.7.26.) sağlayacak çalışmalar yapılır. - T.O.7.26 Okuma sürecini değerlendirebilme
Sınırlar: [Bu temada] Okuduklarını değerlendirebilmelerini (T.O.7.22.), okuma süreçlerini değerlendirebilmelerini (T.O.7.26.) sağlayacak çalışmalar yapılır. - T.K.7.1 Konuşma sürecini yönetebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin konuşma sürecini yönetebilmeleri (T.K.7.1.), konuşmasında amaç ve içeriğe yönelik seçimlerini yönetebilmeleri (T.K.7.3.) sağlanır. - T.K.7.2 Konuşmada yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin konuşmada yöntem ve teknik seçimlerini; yazmada strateji, yöntem ve teknik seçimlerini (T.K.7.2., T.Y.7.2.); yazılarında içerik ve yapıya yönelik seçimlerini yönetebilmeleri sağlanır (T.Y.7.3.). - T.K.7.3 Konuşmasında amaç ve içeriğe yönelik seçimlerini yönetebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin konuşma sürecini yönetebilmeleri (T.K.7.1.), konuşmasında amaç ve içeriğe yönelik seçimlerini yönetebilmeleri (T.K.7.3.) sağlanır. - T.K.7.9 Sözlü sunum yapabilme
Sınırlar: [Bu temada] Sözlü sunum yapabilmelerine (T.K.7.9.), konuşmalarında tahminlerinden yararlanabilmelerine (T.K.7.10.), konuşmalarını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilmelerine (T.K.7.21.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.K.7.10 Konuşmasında tahminlerinden yararlanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Sözlü sunum yapabilmelerine (T.K.7.9.), konuşmalarında tahminlerinden yararlanabilmelerine (T.K.7.10.), konuşmalarını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilmelerine (T.K.7.21.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.K.7.21 Konuşmasını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Sözlü sunum yapabilmelerine (T.K.7.9.), konuşmalarında tahminlerinden yararlanabilmelerine (T.K.7.10.), konuşmalarını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilmelerine (T.K.7.21.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.K.7.23 Uygun bağlantı ifadelerini kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin uygun bağlantı ifadelerinden; çıkarım ifade edenlerden (anladığım kadarıyla, görüldüğü kadarıyla, belli ki, demek ki, diyebilirim ki, o hâlde, öyleyse vb.) yararlanmaları sağlanır (T.K.7.23., T.Y.7.18.). - T.Y.7.2 Yazmada strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Öğretilecek bilişsel stratejiler: görselleştirme, metin yapılarının analizi (sebep-sonuç ve problem-çözüm metin yapısı). [Bu temada] Öğrencilerin konuşmada yöntem ve teknik seçimlerini; yazmada strateji, yöntem ve teknik seçimlerini (T.K.7.2., T.Y.7.2.); yazılarında içerik ve yapıya yönelik seçimlerini yönetebilmeleri sağlanır (T.Y.7.3.). - T.Y.7.3 Yazısında içerik ve yapıya yönelik seçimlerini yönetebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin konuşmada yöntem ve teknik seçimlerini; yazmada strateji, yöntem ve teknik seçimlerini (T.K.7.2., T.Y.7.2.); yazılarında içerik ve yapıya yönelik seçimlerini yönetebilmeleri sağlanır (T.Y.7.3.). - T.Y.7.11 Değerlendirmesini yazılı olarak ifade edebilme
Sınırlar: [Bu temada] Değerlendirmelerini yazılı olarak ifade edebilme (T.Y.7.11.), yazılarını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilme (T.Y.7.16.) ve yazma sürecini değerlendirebilme (T.Y.7.20.) çalışmaları yapılır. - T.Y.7.16 Yazısını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Değerlendirmelerini yazılı olarak ifade edebilme (T.Y.7.11.), yazılarını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilme (T.Y.7.16.) ve yazma sürecini değerlendirebilme (T.Y.7.20.) çalışmaları yapılır. Öğrencilerin Türkçeyi doğru, güzel ve etkili kullandığı cümleler kurmaları sağlanır (T.K.7.21, T.Y.7.16.). - T.Y.7.18 Uygun bağlantı ifadelerini kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin uygun bağlantı ifadelerinden; çıkarım ifade edenlerden (anladığım kadarıyla, görüldüğü kadarıyla, belli ki, demek ki, diyebilirim ki, o hâlde, öyleyse vb.) yararlanmaları sağlanır (T.K.7.23., T.Y.7.18.). - T.Y.7.19 Yazım ve noktalama işaretleriyle ilgili kuralları uygulayabilme
Sınırlar: [Bu temada] Yazım kurallarını (düzeltme işareti) uygulamayla ilgili çalışmalar yapılır. Noktalama işaretleriyle ilgili kuralları (üç noktanın kaba sayıldığı için veya bir başka sebepten dolayı açık yazılmak istenmeyen kelime ve bölümlerin yerine konma, alıntılarda başta, ortada ve sonda alınmayan kelime veya bölümleri belirtme, sözün bir yerde kesilerek geri kalan bölümün okuyucunun hayal dünyasına bırakıldığını göstermek veya ifadeye güç katma, ünlem ve seslenmelerde anlatımı pekiştirme, karşılıklı konuşmalarda yeterli olmayan, eksik bırakılan cevaplarda kullanılma) uygulamaya yönelik çalışmalar yapılır (T.Y.7.19.). - T.Y.7.20 Yazma sürecini değerlendirebilme
Sınırlar: [Bu temada] Değerlendirmelerini yazılı olarak ifade edebilme (T.Y.7.11.), yazılarını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilme (T.Y.7.16.) ve yazma sürecini değerlendirebilme (T.Y.7.20.) çalışmaları yapılır. - DYS.DO.7.1 Çekim eklerinin işlevlerini ayırt eder. Fiil çekim ekleri (kip, kişi ekleri ve soru eki) üzerinde durulur.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin çekim eklerinin [fiil çekim ekleri (kip, kişi ekleri ve soru eki)] işlevlerini ayırt etmeleri ve bunları işlevlerine uygun kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.1.; DYS.KY.7.1.). - DYS.KY.7.1 Çekim eklerini işlevlerine uygun kullanır.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin çekim eklerinin [fiil çekim ekleri (kip, kişi ekleri ve soru eki)] işlevlerini ayırt etmeleri ve bunları işlevlerine uygun kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.1.; DYS.KY.7.1.). - DYS.DO.7.2 Eylemin gerçekleşme anını (-mAktA, -(I) yor; şu anda, şimdi vb.), geçmişte gerçekleştiği zamanı [-mIş, -DI, -(I)yor, -(I)yordu, -(I)yormuş, -r, -Ar, -ArdI, -AcAktI; önce, dün, geçmiş vb.], gelecekte gerçekleşeceği zamanı [-AcAk, -(I)yor, -r, -Ar; sonra, yarın, gelecek vb.] ve sürekliliğini (-r, -Ar, -mAz; her gün, her zaman, daima, hiçbir zaman, hâlâ, hâlen vb.) ifade eden dil yapıları ve söz varlığını belirler.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin eylemin gerçekleşme anını (-mAktA, -(I)yor; şu anda, şimdi vb.), geçmişte gerçekleştiği zamanı [-mIş, -DI, -(I)yor, -(I)yordu, -(I)yormuş, -r, -Ar, -ArdI, -AcAktI; önce, dün, geçmiş vb.], gelecekte gerçekleşeceği zamanı [-AcAk, -(I)yor, -r, -Ar; sonra, yarın, gelecek vb.] ve sürekliliğini (-r, -Ar, -mAz; her gün, her zaman, daima, hiçbir zaman, hâlâ, hâlen vb.) ifade eden dil yapıları ve söz varlığını belirlemeleri ve bunları işlevlerine uygun kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.2.; DYS.KY.7.2.). - DYS.KY.7.2 Eylemin gerçekleşme anını (-mAktA, -(I) yor; şu anda, şimdi vb.), geçmişte gerçekleştiği zamanı [-mIş, -DI, -(I)yor,-(I)yordu, -(I)yormuş, -r, -Ar, -ArdI, -AcAktI; önce, dün, geçmiş vb.], gelecekte gerçekleşeceği zamanı [-AcAk, -(I)yor, -r, -Ar; sonra, yarın, gelecek vb.] ve sürekliliğini (-r, -Ar, -mAz; her gün, her zaman, daima, hiçbir zaman, hâlâ, hâlen vb.) ifade eden dil yapıları ve söz varlığını işlevlerine uygun kullanır.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin eylemin gerçekleşme anını (-mAktA, -(I)yor; şu anda, şimdi vb.), geçmişte gerçekleştiği zamanı [-mIş, -DI, -(I)yor, -(I)yordu, -(I)yormuş, -r, -Ar, -ArdI, -AcAktI; önce, dün, geçmiş vb.], gelecekte gerçekleşeceği zamanı [-AcAk, -(I)yor, -r, -Ar; sonra, yarın, gelecek vb.] ve sürekliliğini (-r, -Ar, -mAz; her gün, her zaman, daima, hiçbir zaman, hâlâ, hâlen vb.) ifade eden dil yapıları ve söz varlığını belirlemeleri ve bunları işlevlerine uygun kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.2.; DYS.KY.7.2.).
İletişim ve Sosyal İlişkiler
- T.D.7.4 Dinlediğinde/izlediğinde geçen anlamını bilmediği söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin dinlediklerinde/izlediklerinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmelerine ve dinlediklerinin/izlediklerinin yüzey anlamını belirleyebilmelerine yönelik çalışmalar yapılır (T.D.7.4., T.D.7.5.). - T.D.7.5 Dinlediğinin/izlediğinin yüzey anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin dinlediklerinde/izlediklerinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmelerine ve dinlediklerinin/izlediklerinin yüzey anlamını belirleyebilmelerine yönelik çalışmalar yapılır (T.D.7.4., T.D.7.5.). - T.D.7.6 Basit çıkarımlar yoluyla dinlediğinin/izlediğinin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin/dinlenenin sınırlı bir bölümünden (bir-birkaç cümle, paragraf, vurgulama biçimleri: italik, koyu, renkli, altı çizili) kanıt toplanır; yardımcı düşünceler, doğrudan verilmeyen neden, koşul, amaç, sonuç, ihtimal; kahramanın amacı, davranış sebebi, anlık duygu-düşünceleri çıkarılır. Kanıt ve gerekçe istenir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediklerinin/izlediklerinin derin anlamını belirleyebilmeleri sağlanır (T.D.7.6., T.D.7.7.). - T.D.7.7 Üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediğinin/izlediğinin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin bütününden kanıt toplanır; doğrudan verilmeyen konu, ana fikir/ana duygu, sonuç, kahramanların karakter özellikleri, yazarın/kahramanın amacı, düşünce/davranış sebebi belirlenir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediklerinin/izlediklerinin derin anlamını belirleyebilmeleri sağlanır (T.D.7.6., T.D.7.7.). - T.D.7.18 Dinlediğinden/izlediğinden hareketle söz varlığını geliştirmeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Kavram alanı (eş, yakın, zıt, terim, gerçek, mecaz anlam; eş sesli, atasözü, deyim, kalıp söz, ikileme, pekiştirme); yabancı kökenli yaygınlaşmamış kelimelerin Türkçeleri. [Bu temada] Dinlediklerinden/izlediklerinden hareketle söz varlığını geliştirmeye ve çoklu ortam ögelerini belirlemeye yönelik çözümleme yapmaları sağlanır (T.D.7.18., T.D.7.19.). - T.D.7.19 Çoklu ortam ögelerine yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Bu temada] Dinlediklerinden/izlediklerinden hareketle söz varlığını geliştirmeye ve çoklu ortam ögelerini belirlemeye yönelik çözümleme yapmaları sağlanır (T.D.7.18., T.D.7.19.). - T.D.7.21 Dinlediğini/izlediğini değerlendirebilme
Sınırlar: [Bu temada] Dinlediklerini/izlediklerini değerlendirebilmelerine (T.D.7.21.), dinleme/izleme süreçlerini değerlendirebilmelerine (T.D.7.25.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.D.7.25 Dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme
Sınırlar: [Bu temada] Dinlediklerini/izlediklerini değerlendirebilmelerine (T.D.7.21.), dinleme/izleme süreçlerini değerlendirebilmelerine (T.D.7.25.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.O.7.1 Okumada materyal seçimini yönetebilme
Sınırlar: [Bu temada] Okuma becerisi kapsamında öğrencilerin okumada materyal seçimini yönetebilmeleri sağlanır (T.O.7.1.). - T.O.7.4 Metinde geçen anlamını bilmediği söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilme
Sınırlar: [Bu temada] Okudukları metinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmeye ve metnin yüzey anlamını belirleyebilmeye yönelik çalışmalar yapılır (T.O.7.4., T.O.7.5.). - T.O.7.5 Metnin yüzey anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Bu temada] Okudukları metinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmeye ve metnin yüzey anlamını belirleyebilmeye yönelik çalışmalar yapılır (T.O.7.4., T.O.7.5.). - T.O.7.7 Basit çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin/dinlenenin sınırlı bir bölümünden (bir-birkaç cümle, paragraf, vurgulama biçimleri: italik, koyu, renkli, altı çizili) kanıt toplanır; yardımcı düşünceler, doğrudan verilmeyen neden, koşul, amaç, sonuç, ihtimal; kahramanın amacı, davranış sebebi, anlık duygu-düşünceleri çıkarılır. Kanıt ve gerekçe istenir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla okudukları metnin derin anlamını belirleyebilmelerine yönelik etkinlikler yapılır (T.O.7.7., T.O.7.8.). - T.O.7.8 Üst düzey çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin bütününden kanıt toplanır; doğrudan verilmeyen konu, ana fikir/ana duygu, sonuç, kahramanların karakter özellikleri, yazarın/kahramanın amacı, düşünce/davranış sebebi belirlenir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla okudukları metnin derin anlamını belirleyebilmelerine yönelik etkinlikler yapılır (T.O.7.7., T.O.7.8.). - T.O.7.10 Metindeki unsurları sınıflandırabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metindeki kavram, nesne, varlık, bilgi, olay veya durumlar; tür, nitelik, gerçek-hayal ürünü olma, öznellik-nesnellik, öncelik-sonralık gibi ölçütlere göre gruplandırılıp adlandırılır. [Bu temada] Okudukları metindeki unsurları sınıflandırmalarına (T.O.7.10.), öyküleyici metinde hikâye unsurlarını belirlemelerine (T.O.7.12.), metnin bölümlerini belirlemelerine (T.O.7.15.), bilgilendirici metinde düşünceyi geliştirme yollarını belirlemelerine (T.O.7.17.), metinden hareketle söz varlığını geliştirmelerine (T.O.7.20.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.O.7.12 Öyküleyici metinde hikâye unsurlarını belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Şahıs ve/veya varlık kadrosu, mekân, zaman, olay örgüsü ve aralarındaki ilişki. [Bu temada] Okudukları metindeki unsurları sınıflandırmalarına (T.O.7.10.), öyküleyici metinde hikâye unsurlarını belirlemelerine (T.O.7.12.), metnin bölümlerini belirlemelerine (T.O.7.15.), bilgilendirici metinde düşünceyi geliştirme yollarını belirlemelerine (T.O.7.17.), metinden hareketle söz varlığını geliştirmelerine (T.O.7.20.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.O.7.15 Metnin bölümlerini belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin türüne göre giriş-gelişme-sonuç veya serim-düğüm-çözüm bölümleri ve bölümler arası geçiş/tutarlılık. [Bu temada] Okudukları metindeki unsurları sınıflandırmalarına (T.O.7.10.), öyküleyici metinde hikâye unsurlarını belirlemelerine (T.O.7.12.), metnin bölümlerini belirlemelerine (T.O.7.15.), bilgilendirici metinde düşünceyi geliştirme yollarını belirlemelerine (T.O.7.17.), metinden hareketle söz varlığını geliştirmelerine (T.O.7.20.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.O.7.17 Bilgilendirici metinde düşünceyi geliştirme yollarını belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Önceki sınıflarda işlenen düşünceyi geliştirme yolları (tanımlama, karşılaştırma, benzetme, örneklendirme, tanık gösterme, sayısal veriler). [Bu temada] Okudukları metindeki unsurları sınıflandırmalarına (T.O.7.10.), öyküleyici metinde hikâye unsurlarını belirlemelerine (T.O.7.12.), metnin bölümlerini belirlemelerine (T.O.7.15.), bilgilendirici metinde düşünceyi geliştirme yollarını belirlemelerine (T.O.7.17.), metinden hareketle söz varlığını geliştirmelerine (T.O.7.20.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.O.7.20 Metinden hareketle söz varlığını geliştirmeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Kavram alanı (eş, yakın, zıt, terim, gerçek, mecaz anlam; eş sesli, atasözü, deyim, kalıp söz, ikileme, pekiştirme); yabancı kökenli yaygınlaşmamış kelimelerin Türkçeleri. [Bu temada] Okudukları metindeki unsurları sınıflandırmalarına (T.O.7.10.), öyküleyici metinde hikâye unsurlarını belirlemelerine (T.O.7.12.), metnin bölümlerini belirlemelerine (T.O.7.15.), bilgilendirici metinde düşünceyi geliştirme yollarını belirlemelerine (T.O.7.17.), metinden hareketle söz varlığını geliştirmelerine (T.O.7.20.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.K.7.2 Konuşmada yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin konuşmada yöntem ve teknik seçimlerini; yazmada strateji, yöntem ve teknik seçimlerini (T.K.7.2., T.Y.7.2.); yazılarında içerik ve yapıya yönelik seçimlerini yönetebilmeleri sağlanır. (T.Y.7.3.). - T.K.7.4 İletişimi sürdürmek amacıyla soru sorabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin konuşma sürecinde iletişimi sürdürmek amacıyla soru sorabilmeleri (T.K.7.4.), yaratıcı konuşma yapabilmeleri (T.K.7.6.), değerlendirmesini sözlü olarak ifade etmeleri (T.K.7.15.), düşünceyi geliştirme yollarını kullanarak konuşmasını yapılandırmaları (T.K.7.20.), konuşma sürecini değerlendirmeleri (T.K.7.25.) sağlanır. - T.K.7.6 Yaratıcı konuşma yapabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin konuşma sürecinde iletişimi sürdürmek amacıyla soru sorabilmeleri (T.K.7.4.), yaratıcı konuşma yapabilmeleri (T.K.7.6.), değerlendirmesini sözlü olarak ifade etmeleri (T.K.7.15.), düşünceyi geliştirme yollarını kullanarak konuşmasını yapılandırmaları (T.K.7.20.), konuşma sürecini değerlendirmeleri (T.K.7.25.) sağlanır. - T.K.7.15 Değerlendirmesini sözlü olarak ifade edebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin konuşma sürecinde iletişimi sürdürmek amacıyla soru sorabilmeleri (T.K.7.4.), yaratıcı konuşma yapabilmeleri (T.K.7.6.), değerlendirmesini sözlü olarak ifade etmeleri (T.K.7.15.), düşünceyi geliştirme yollarını kullanarak konuşmasını yapılandırmaları (T.K.7.20.), konuşma sürecini değerlendirmeleri (T.K.7.25.) sağlanır. - T.K.7.20 Düşünceyi geliştirme yollarını kullanarak konuşmasını yapılandırabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Önceki sınıflarda işlenen düşünceyi geliştirme yolları (tanımlama, karşılaştırma, benzetme, örneklendirme, tanık gösterme, sayısal veriler). [Bu temada] Öğrencilerin konuşma sürecinde iletişimi sürdürmek amacıyla soru sorabilmeleri (T.K.7.4.), yaratıcı konuşma yapabilmeleri (T.K.7.6.), değerlendirmesini sözlü olarak ifade etmeleri (T.K.7.15.), düşünceyi geliştirme yollarını kullanarak konuşmasını yapılandırmaları (T.K.7.20.), konuşma sürecini değerlendirmeleri (T.K.7.25.) sağlanır. - T.K.7.23 Uygun bağlantı ifadelerini kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin konuşma ve yazılarında uygun bağlantı ifadelerinden; ayrıntılandırma-genişletme ifade edenlerden (açıkçası, aslında, diğer bir deyişle detay vermek gerekirse, detaylandırmak istediğimizde vb.), olumsuzluk ifade edenlerden (maalesef, ne yazık ki, ne fayda ki, ne acı ki, ama, ne... ne ... vb.) yararlanmaları sağlanır (T.K.7.23., T.Y.7.18.). - T.K.7.25 Konuşma sürecini değerlendirebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin konuşma sürecinde iletişimi sürdürmek amacıyla soru sorabilmeleri (T.K.7.4.), yaratıcı konuşma yapabilmeleri (T.K.7.6.), değerlendirmesini sözlü olarak ifade etmeleri (T.K.7.15.), düşünceyi geliştirme yollarını kullanarak konuşmasını yapılandırmaları (T.K.7.20.), konuşma sürecini değerlendirmeleri (T.K.7.25.) sağlanır. - T.Y.7.2 Yazmada strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Öğretilecek bilişsel stratejiler: görselleştirme, metin yapılarının analizi (sebep-sonuç ve problem-çözüm metin yapısı). [Bu temada] Öğrencilerin konuşmada yöntem ve teknik seçimlerini; yazmada strateji, yöntem ve teknik seçimlerini (T.K.7.2., T.Y.7.2.); yazılarında içerik ve yapıya yönelik seçimlerini yönetebilmeleri sağlanır. (T.Y.7.3.). - T.Y.7.3 Yazısında içerik ve yapıya yönelik seçimlerini yönetebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin konuşmada yöntem ve teknik seçimlerini; yazmada strateji, yöntem ve teknik seçimlerini (T.K.7.2., T.Y.7.2.); yazılarında içerik ve yapıya yönelik seçimlerini yönetebilmeleri sağlanır. (T.Y.7.3.). - T.Y.7.4 Yazısında çoklu ortam ögeleriyle içerik oluşturabilme
Sınırlar: [Bu temada] Yazılarında çoklu ortam ögeleriyle içerik oluşturabilmelerine (T.Y.7.4.), yaratıcı yazı yazabilmelerine (T.Y.7.5.), yazılarında sınıflandırma yapabilmelerine (T.Y.7.8.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.Y.7.5 Yaratıcı yazı yazabilme
Sınırlar: [Bu temada] Yazılarında çoklu ortam ögeleriyle içerik oluşturabilmelerine (T.Y.7.4.), yaratıcı yazı yazabilmelerine (T.Y.7.5.), yazılarında sınıflandırma yapabilmelerine (T.Y.7.8.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.Y.7.8 Yazısında sınıflandırma yapabilme
Sınırlar: [Bu temada] Yazılarında çoklu ortam ögeleriyle içerik oluşturabilmelerine (T.Y.7.4.), yaratıcı yazı yazabilmelerine (T.Y.7.5.), yazılarında sınıflandırma yapabilmelerine (T.Y.7.8.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.Y.7.16 Yazısını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin Türkçeyi doğru, güzel ve etkili kullandığı (sözcüğü yanlış yerde kullanmadığı) cümleler kurmaları sağlanır (T.Y.7.16.). - T.Y.7.18 Uygun bağlantı ifadelerini kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin konuşma ve yazılarında uygun bağlantı ifadelerinden; ayrıntılandırma-genişletme ifade edenlerden (açıkçası, aslında, diğer bir deyişle detay vermek gerekirse, detaylandırmak istediğimizde vb.), olumsuzluk ifade edenlerden (maalesef, ne yazık ki, ne fayda ki, ne acı ki, ama, ne... ne ... vb.) yararlanmaları sağlanır (T.K.7.23., T.Y.7.18.). - T.Y.7.19 Yazım ve noktalama işaretleriyle ilgili kuralları uygulayabilme
Sınırlar: [Bu temada] Yazım kurallarını (pekiştirmeli sözlerin yazılışı) uygulamayla ilgili çalışmalar yapılır. Noktalama işaretleriyle ilgili kuralları (soru işaretinin kesin olmayan veya şüpheyle karşılanan yer, tarih vb. durumları belirtme; ünlemin alay, kinaye veya küçümseme anlamı kazandırılmak istenen sözden hemen sonra; üç noktanın alıntılarda alınmayan kelime veya bölümlerin yerine yay ayraç içinde kullanımı) uygulamaya yönelik çalışmalar yapılır (T.Y.7.19.). - DYS.DO.7.3 Zaman yönüyle başlangıç-bitiş ifade etme işlevli (-DAn beri, -DAn itibaren, -A dek, -A kadar vb.) dil yapılarını belirler.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin zaman yönüyle başlangıç-bitiş ifade etme işlevli (-DAn beri, -DAn itibaren, -A dek, -A kadar vb.) dil yapılarını belirlemeleri ve işlevine uygun kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.3.; DYS.KY.7.3.). - DYS.KY.7.3 Zaman yönüyle başlangıç-bitiş ifade etme işlevli (-DAn beri, -DAn itibaren, -A dek, -A kadar vb.) dil yapılarını işlevine uygun kullanır.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin zaman yönüyle başlangıç-bitiş ifade etme işlevli (-DAn beri, -DAn itibaren, -A dek, -A kadar vb.) dil yapılarını belirlemeleri ve işlevine uygun kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.3.; DYS.KY.7.3.). - DYS.DO.7.4 Zaman işlevli fiilimsi dil yapılarını belirler.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin zaman işlevli fiilimsi dil yapılarını belirlemeleri ve bu dil yapılarını kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.4.; DYS.KY.7.4.). - DYS.KY.7.4 Zaman işlevli fiilimsi dil yapılarını kullanır.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin zaman işlevli fiilimsi dil yapılarını belirlemeleri ve bu dil yapılarını kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.4.; DYS.KY.7.4.). - DYS.DO.7.10 Sınırlama ifade etme işlevli dil yapıları ve söz varlığını (-A kadar, -A dek, -A değin, -mAk üzere; sadece, tek, yalnız, yalnızca, artık, ancak, bir, bir tek vb.) belirler.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin sınırlama ifade etme işlevli dil yapıları ve söz varlığını (-A kadar, -A dek, -A değin, -mAk üzere; sadece, tek, yalnız, yalnızca, artık, ancak, bir, bir tek vb.) belirlemeleri, işlevine uygun kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.10.; DYS.KY.7.10.). - DYS.KY.7.10 Sınırlama ifade etme işlevli dil yapıları ve söz varlığını (-A kadar, -A dek, -A değin, -mAk üzere; sadece, tek, yalnız, yalnızca, artık, ancak, bir, bir tek vb.) işlevine uygun kullanır.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin sınırlama ifade etme işlevli dil yapıları ve söz varlığını (-A kadar, -A dek, -A değin, -mAk üzere; sadece, tek, yalnız, yalnızca, artık, ancak, bir, bir tek vb.) belirlemeleri, işlevine uygun kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.10.; DYS.KY.7.10.). - DYS.DO.7.11 İstek ifade etme işlevli dil yapıları ve söz varlığını (-sA, -sAnA, -A, -Ar mIsIn, -AyIm, -AlIm; keşke, ne olur, ne olurdu iste-, talep et-, bari vb.) belirler.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin istek ifade etme işlevli dil yapıları ve söz varlığını (-sA, -sAnA, -A, -Ar mIsIn, -AyIm, -AlIm; keşke, ne olur, ne olurdu iste-, talep et-, bari vb.) belirlemeleri, işlevine uygun kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.11.; DYS.KY.7.11.). - DYS.KY.7.11 İstek ifade etme işlevli dil yapıları ve söz varlığını (-sA, -sAnA, -A, -Ar mIsIn, -AyIm, -AlIm; keşke, ne olur, ne olurdu iste-, talep et-, bari vb.) işlevine uygun kullanır.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin istek ifade etme işlevli dil yapıları ve söz varlığını (-sA, -sAnA, -A, -Ar mIsIn, -AyIm, -AlIm; keşke, ne olur, ne olurdu iste-, talep et-, bari vb.) belirlemeleri, işlevine uygun kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.11.; DYS.KY.7.11.).
Türk Sanatı
- T.D.7.1 Dinlemede/izlemede materyal seçimini yönetebilme
Sınırlar: [Bu temada] Dinleme/izleme becerisi kapsamında öğrencilerin materyal seçimini (T.D.7.1.); strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilmeleri (T.D.7.2.) sağlanır. - T.D.7.2 Dinlemede/izlemede strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Öğretilecek bilişsel stratejiler: görselleştirme, metin yapılarının analizi (sebep-sonuç ve problem-çözüm metin yapısı). [Bu temada] Dinleme/izleme becerisi kapsamında öğrencilerin materyal seçimini (T.D.7.1.); strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilmeleri (T.D.7.2.) sağlanır. - T.D.7.4 Dinlediğinde/izlediğinde geçen anlamını bilmediği söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilme
Sınırlar: [Bu temada] Dinlediklerinde/izlediklerinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmelerine ve dinlediklerinin/izlediklerinin yüzey anlamını belirleyebilmelerine yönelik çalışmalar yapılır (T.D.7.4., T.D.7.5.). - T.D.7.5 Dinlediğinin/izlediğinin yüzey anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Bu temada] Dinlediklerinde/izlediklerinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmelerine ve dinlediklerinin/izlediklerinin yüzey anlamını belirleyebilmelerine yönelik çalışmalar yapılır (T.D.7.4., T.D.7.5.). - T.D.7.6 Basit çıkarımlar yoluyla dinlediğinin/izlediğinin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin/dinlenenin sınırlı bir bölümünden (bir-birkaç cümle, paragraf, vurgulama biçimleri: italik, koyu, renkli, altı çizili) kanıt toplanır; yardımcı düşünceler, doğrudan verilmeyen neden, koşul, amaç, sonuç, ihtimal; kahramanın amacı, davranış sebebi, anlık duygu-düşünceleri çıkarılır. Kanıt ve gerekçe istenir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediklerinin/izlediklerinin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.D.7.6., T.D.7.7.), dinlediklerini/izlediklerini yorumlayabilmeleri (T.D.7.10.) sağlanır. - T.D.7.7 Üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediğinin/izlediğinin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin bütününden kanıt toplanır; doğrudan verilmeyen konu, ana fikir/ana duygu, sonuç, kahramanların karakter özellikleri, yazarın/kahramanın amacı, düşünce/davranış sebebi belirlenir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediklerinin/izlediklerinin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.D.7.6., T.D.7.7.), dinlediklerini/izlediklerini yorumlayabilmeleri (T.D.7.10.) sağlanır. - T.D.7.9 Dinlediğindeki/izlediğindeki unsurları sınıflandırabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metindeki kavram, nesne, varlık, bilgi, olay veya durumlar; tür, nitelik, gerçek-hayal ürünü olma, öznellik-nesnellik, öncelik-sonralık gibi ölçütlere göre gruplandırılıp adlandırılır. [Bu temada] Dinlediklerindeki/izlediklerindeki unsurları sınıflandırabilmelerine (T.D.7.9.), bilgilendirici metinde düşünceyi geliştirme yollarını belirlemelerine (T.D.7.15.), dinlediklerinden/izlediklerinden hareketle söz varlığını geliştirmelerine (T.D.7.18.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.D.7.10 Dinlediğini/izlediğini yorumlayabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Olay, bilgi, durum belirli bir bakış açısıyla (yazarın, okurun, başka birinin) genişletilerek/daraltılarak yeniden ifade edilir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediklerinin/izlediklerinin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.D.7.6., T.D.7.7.), dinlediklerini/izlediklerini yorumlayabilmeleri (T.D.7.10.) sağlanır. - T.D.7.15 Bilgilendirici metinde düşünceyi geliştirme yollarını belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Önceki sınıflarda işlenen düşünceyi geliştirme yolları (tanımlama, karşılaştırma, benzetme, örneklendirme, tanık gösterme, sayısal veriler). [Bu temada] Dinlediklerindeki/izlediklerindeki unsurları sınıflandırabilmelerine (T.D.7.9.), bilgilendirici metinde düşünceyi geliştirme yollarını belirlemelerine (T.D.7.15.), dinlediklerinden/izlediklerinden hareketle söz varlığını geliştirmelerine (T.D.7.18.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.D.7.18 Dinlediğinden/izlediğinden hareketle söz varlığını geliştirmeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Kavram alanı (eş, yakın, zıt, terim, gerçek, mecaz anlam; eş sesli, atasözü, deyim, kalıp söz, ikileme, pekiştirme); yabancı kökenli yaygınlaşmamış kelimelerin Türkçeleri. [Bu temada] Dinlediklerindeki/izlediklerindeki unsurları sınıflandırabilmelerine (T.D.7.9.), bilgilendirici metinde düşünceyi geliştirme yollarını belirlemelerine (T.D.7.15.), dinlediklerinden/izlediklerinden hareketle söz varlığını geliştirmelerine (T.D.7.18.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.O.7.2 Okumada strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Öğretilecek bilişsel stratejiler: görselleştirme, metin yapılarının analizi (sebep-sonuç ve problem-çözüm metin yapısı). [Bu temada] Okuma becerisi sürecinde öğrencilerin okumada strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilmeleri sağlanır (T.O.7.2.). - T.O.7.4 Metinde geçen anlamını bilmediği söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilme
Sınırlar: [Bu temada] Okudukları metinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmeye ve metnin yüzey anlamını belirleyebilmeye yönelik çalışmalar yapılır (T.O.7.4., T.O.7.5.). - T.O.7.5 Metnin yüzey anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Bu temada] Okudukları metinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmeye ve metnin yüzey anlamını belirleyebilmeye yönelik çalışmalar yapılır (T.O.7.4., T.O.7.5.). - T.O.7.7 Basit çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin/dinlenenin sınırlı bir bölümünden (bir-birkaç cümle, paragraf, vurgulama biçimleri: italik, koyu, renkli, altı çizili) kanıt toplanır; yardımcı düşünceler, doğrudan verilmeyen neden, koşul, amaç, sonuç, ihtimal; kahramanın amacı, davranış sebebi, anlık duygu-düşünceleri çıkarılır. Kanıt ve gerekçe istenir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.O.7.7., T.O.7.8.), okuduklarını karşılaştırabilmeleri (T.O.7.9.), okuduğunu özetleyebilmeleri (T.O.7.21.) ve metni eleştirebilmeleri (T.O.7.24.) sağlanır. - T.O.7.8 Üst düzey çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin bütününden kanıt toplanır; doğrudan verilmeyen konu, ana fikir/ana duygu, sonuç, kahramanların karakter özellikleri, yazarın/kahramanın amacı, düşünce/davranış sebebi belirlenir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.O.7.7., T.O.7.8.), okuduklarını karşılaştırabilmeleri (T.O.7.9.), okuduğunu özetleyebilmeleri (T.O.7.21.) ve metni eleştirebilmeleri (T.O.7.24.) sağlanır. - T.O.7.9 Okuduklarını karşılaştırabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metinler arası karşılaştırmada odak: organizasyon (olay örgüsü; serim-düğüm-çözüm; giriş-gelişme-sonuç ve aralarındaki akış). [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.O.7.7., T.O.7.8.), okuduklarını karşılaştırabilmeleri (T.O.7.9.), okuduğunu özetleyebilmeleri (T.O.7.21.) ve metni eleştirebilmeleri (T.O.7.24.) sağlanır. - T.O.7.20 Metinden hareketle söz varlığını geliştirmeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Kavram alanı (eş, yakın, zıt, terim, gerçek, mecaz anlam; eş sesli, atasözü, deyim, kalıp söz, ikileme, pekiştirme); yabancı kökenli yaygınlaşmamış kelimelerin Türkçeleri. [Bu temada] Okudukları metinden hareketle söz varlığını geliştirmeye (T.O.7.20.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.O.7.21 Okuduğunu özetleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Önemli-önemsiz bilgi ayrımı; önemli bilgiler kronolojik/düşünce akışına göre kendi cümleleriyle ifade edilir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.O.7.7., T.O.7.8.), okuduklarını karşılaştırabilmeleri (T.O.7.9.), okuduğunu özetleyebilmeleri (T.O.7.21.) ve metni eleştirebilmeleri (T.O.7.24.) sağlanır. - T.O.7.24 Metni eleştirebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin dili ve organizasyonu eleştirilir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.O.7.7., T.O.7.8.), okuduklarını karşılaştırabilmeleri (T.O.7.9.), okuduğunu özetleyebilmeleri (T.O.7.21.) ve metni eleştirebilmeleri (T.O.7.24.) sağlanır. - T.O.7.26 Okuma sürecini değerlendirebilme
Sınırlar: [Bu temada] Okuma wsürecini değerlendirebilmeleri (T.O.7.26.) sağlanır. - T.K.7.2 Konuşmada yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin konuşmalarında yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilmelerine (T.K.7.2.), çoklu ortam ögeleriyle içerik oluşturabilmelerine (T.K.7.5.), konuşmalarında sınıflandırma yapabilmelerine (T.K.7.12.) ve yorumlarını sözlü olarak ifade edebilmelerine (T.K.7.13.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.K.7.5 Konuşmasında çoklu ortam ögeleriyle içerik oluşturabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin konuşmalarında yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilmelerine (T.K.7.2.), çoklu ortam ögeleriyle içerik oluşturabilmelerine (T.K.7.5.), konuşmalarında sınıflandırma yapabilmelerine (T.K.7.12.) ve yorumlarını sözlü olarak ifade edebilmelerine (T.K.7.13.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.K.7.12 Konuşmasında sınıflandırma yapabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin konuşmalarında yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilmelerine (T.K.7.2.), çoklu ortam ögeleriyle içerik oluşturabilmelerine (T.K.7.5.), konuşmalarında sınıflandırma yapabilmelerine (T.K.7.12.) ve yorumlarını sözlü olarak ifade edebilmelerine (T.K.7.13.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.K.7.13 Yorumunu sözlü olarak ifade edebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin konuşmalarında yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilmelerine (T.K.7.2.), çoklu ortam ögeleriyle içerik oluşturabilmelerine (T.K.7.5.), konuşmalarında sınıflandırma yapabilmelerine (T.K.7.12.) ve yorumlarını sözlü olarak ifade edebilmelerine (T.K.7.13.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.K.7.21 Konuşmasını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin Türkçeyi doğru, güzel ve etkili kullandığı (anlamın belirsiz olmadığı) cümleler kurmaları sağlanır (T.K.7.21., T.Y.7.16.). - T.Y.7.3 Yazısında içerik ve yapıya yönelik seçimlerini yönetebilme
Sınırlar: [Bu temada] Yazma becerisi kapsamında öğrencilerin yazılarında içerik ve yapıya yönelik seçimlerini yönetebilmeleri (T.Y.7.3.) sağlanır. - T.Y.7.7 Yazısında karşılaştırma yapabilme
Sınırlar: [Bu temada] Yazısında karşılaştırma yapabilmelerine (T.Y.7.7.), yazılı olarak özetleyebilmelerine (T.Y.7.10.), eleştirisini yazılı olarak ifade edebilmelerine (T.Y.7.13.) ve düşünceyi geliştirme yollarını kullanarak metni yapılandırabilmelerine (T.Y.7.15.) yönelik çalışmalar gerçekleştirilir. - T.Y.7.10 Yazılı olarak özetleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Önemli-önemsiz bilgi ayrımı; önemli bilgiler kronolojik/düşünce akışına göre kendi cümleleriyle ifade edilir. [Bu temada] Yazısında karşılaştırma yapabilmelerine (T.Y.7.7.), yazılı olarak özetleyebilmelerine (T.Y.7.10.), eleştirisini yazılı olarak ifade edebilmelerine (T.Y.7.13.) ve düşünceyi geliştirme yollarını kullanarak metni yapılandırabilmelerine (T.Y.7.15.) yönelik çalışmalar gerçekleştirilir. - T.Y.7.13 Eleştirisini yazılı olarak ifade edebilme
Sınırlar: [Bu temada] Yazısında karşılaştırma yapabilmelerine (T.Y.7.7.), yazılı olarak özetleyebilmelerine (T.Y.7.10.), eleştirisini yazılı olarak ifade edebilmelerine (T.Y.7.13.) ve düşünceyi geliştirme yollarını kullanarak metni yapılandırabilmelerine (T.Y.7.15.) yönelik çalışmalar gerçekleştirilir. - T.Y.7.15 Düşünceyi geliştirme yollarını kullanarak metni yapılandırabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Önceki sınıflarda işlenen düşünceyi geliştirme yolları (tanımlama, karşılaştırma, benzetme, örneklendirme, tanık gösterme, sayısal veriler). [Bu temada] Yazısında karşılaştırma yapabilmelerine (T.Y.7.7.), yazılı olarak özetleyebilmelerine (T.Y.7.10.), eleştirisini yazılı olarak ifade edebilmelerine (T.Y.7.13.) ve düşünceyi geliştirme yollarını kullanarak metni yapılandırabilmelerine (T.Y.7.15.) yönelik çalışmalar gerçekleştirilir. - T.Y.7.16 Yazısını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin Türkçeyi doğru, güzel ve etkili kullandığı (anlamın belirsiz olmadığı) cümleler kurmaları sağlanır (T.K.7.21., T.Y.7.16.). - T.Y.7.18 Uygun bağlantı ifadelerini kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin uygun bağlantı ifadelerinden; seçenek, seçim ifade edenlerden (veya, ya da, ya … ya ..., yahut, yoksa, bazen … bazen ..., biri … diğeri ..., kimi … kimi ..., ne … ne ... vb.) yararlanmaları sağlanır (T.Y.7.18.). - T.Y.7.19 Yazım ve noktalama işaretleriyle ilgili kuralları uygulayabilme
Sınırlar: [Bu temada] Noktalama işaretleriyle ilgili kuralları (tırnak işaretinin özel olarak vurgulanmak istenen sözleri belirtme, cümle içerisinde eserlerin ve yazıların adları ile bölüm başlıklarını belirtme; denden işaretinin bir yazıdaki maddelerin sıralanmasında veya bir çizelgede alt alta gelen aynı sözlerin, söz gruplarının ve sayıların tekrar yazılmasını önleme) uygulamaya yönelik çalışmalar yapılır (T.Y.7.19.). - T.Y.7.20 Yazma sürecini değerlendirebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin yazma sürecini değerlendirebilmeleri (T.Y.7.20.) sağlanır. - DYS.DO.7.5 Bir eylemin gerçekleşmesinin gerekli olduğunun söylendiği (-mAlI, -mAsI gerek, -mAnIz gerek, -mAmIz gerek, -mAsI lazım vb.), dilek-şart olarak ifade edildiği (-sA, -IncA, - mAdAn), istek hâlinde belirtildiği (-A, -AyIm, -AlIm; lütfen vb.) ve emir şeklinde dile getirildiği (Ø, -sIn, -sInlAr, -nIz vb.) dil yapıları ve söz varlığını belirler.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin bir eylemin gerçekleşmesinin gerekli olduğunun söylendiği (-mAlI, -mAsI gerek, -mAnIz gerek, -mAmIz gerek, -mAsI lazım vb.), dilek-şart olarak ifade edildiği (-sA, -IncA, - mAdAn), istek hâlinde belirtildiği (-A, -AyIm, -AlIm; lütfen vb.) ve emir şeklinde dile getirildiği (Ø, -sIn, -sInlAr, -nIz vb.) dil yapıları ve söz varlığını belirlemeleri ve işlevlerine uygun kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.5.; DYS.KY.7.5.). - DYS.KY.7.5 Bir eylemin gerçekleşmesinin gerekli olduğunun söylendiği (-mAlI, -mAsI gerek, -mAnIz gerek, -mAmIz gerek, -mAsI lazım vb.), dilek veya koşul olarak ifade edildiği (-sA, -IncA, -mAdAn), istek hâlinde belirtildiği (-A, -AyIm, -AlIm; lütfen vb.) ve emir şeklinde dile getirildiği (Ø, -sIn, -sInlAr, -nIz vb.) dil yapıları ve söz varlığını işlevlerine uygun kullanır.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin bir eylemin gerçekleşmesinin gerekli olduğunun söylendiği (-mAlI, -mAsI gerek, -mAnIz gerek, -mAmIz gerek, -mAsI lazım vb.), dilek-şart olarak ifade edildiği (-sA, -IncA, - mAdAn), istek hâlinde belirtildiği (-A, -AyIm, -AlIm; lütfen vb.) ve emir şeklinde dile getirildiği (Ø, -sIn, -sInlAr, -nIz vb.) dil yapıları ve söz varlığını belirlemeleri ve işlevlerine uygun kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.5.; DYS.KY.7.5.). - DYS.KY.7.13 Cümleleri kendi ifadeleriyle yeniden kurar.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin cümleleri kendi ifadeleriyle yeniden kurmaları sağlanır (DYS.KY.7.13.).
Okuma Kültürü
- T.D.7.2 Dinlemede/izlemede strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Öğretilecek bilişsel stratejiler: görselleştirme, metin yapılarının analizi (sebep-sonuç ve problem-çözüm metin yapısı). [Bu temada] Dinleme/izleme becerisi sürecinde öğrencilerin strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilmeleri sağlanır (T.D.7.2.). - T.D.7.4 Dinlediğinde/izlediğinde geçen anlamını bilmediği söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilme
Sınırlar: [Bu temada] Dinlediklerinde/izlediklerinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmelerine, dinlediklerinin/izlediklerinin yüzey anlamını belirleyebilmelerine yönelik çalışmalar yürütülür (T.D.7.4., T.D.7.5.). - T.D.7.5 Dinlediğinin/izlediğinin yüzey anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Bu temada] Dinlediklerinde/izlediklerinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmelerine, dinlediklerinin/izlediklerinin yüzey anlamını belirleyebilmelerine yönelik çalışmalar yürütülür (T.D.7.4., T.D.7.5.). - T.D.7.6 Basit çıkarımlar yoluyla dinlediğinin/izlediğinin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin/dinlenenin sınırlı bir bölümünden (bir-birkaç cümle, paragraf, vurgulama biçimleri: italik, koyu, renkli, altı çizili) kanıt toplanır; yardımcı düşünceler, doğrudan verilmeyen neden, koşul, amaç, sonuç, ihtimal; kahramanın amacı, davranış sebebi, anlık duygu-düşünceleri çıkarılır. Kanıt ve gerekçe istenir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediklerinin/izlediklerinin derin anlamını belirleyebilmelerine (T.D.7.6.,T.D.7.7.), dinlediklerini/izlediklerini karşılaştırabilmelerine (T.D.7.8.), dinlediğini/izlediğini özetleyebilmelerine (T.D.7.20.), dinlediğini/izlediğini eleştirebilmelerine (T.D.7.23.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.D.7.7 Üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediğinin/izlediğinin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin bütününden kanıt toplanır; doğrudan verilmeyen konu, ana fikir/ana duygu, sonuç, kahramanların karakter özellikleri, yazarın/kahramanın amacı, düşünce/davranış sebebi belirlenir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediklerinin/izlediklerinin derin anlamını belirleyebilmelerine (T.D.7.6.,T.D.7.7.), dinlediklerini/izlediklerini karşılaştırabilmelerine (T.D.7.8.), dinlediğini/izlediğini özetleyebilmelerine (T.D.7.20.), dinlediğini/izlediğini eleştirebilmelerine (T.D.7.23.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.D.7.8 Dinlediklerini/izlediklerini karşılaştırabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metinler arası karşılaştırmada odak: organizasyon (olay örgüsü; serim-düğüm-çözüm; giriş-gelişme-sonuç ve aralarındaki akış). [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediklerinin/izlediklerinin derin anlamını belirleyebilmelerine (T.D.7.6.,T.D.7.7.), dinlediklerini/izlediklerini karşılaştırabilmelerine (T.D.7.8.), dinlediğini/izlediğini özetleyebilmelerine (T.D.7.20.), dinlediğini/izlediğini eleştirebilmelerine (T.D.7.23.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.D.7.17 Dinlediğinde/izlediğinde kullanılan ikna tekniklerini belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Karşılıkta bulunma, sevgi (hoşlanma), kıtlık (azlık), karşıtlık teknikleri. [Bu temada] Dinlediklerinde/izlediklerinde kullanılan ikna tekniklerini belirlemeleri, dinlediklerinden/izlediklerinden hareketle söz varlığını geliştirmeleri (T.D.7.17., T.D.7.18.) sağlanır. - T.D.7.18 Dinlediğinden/izlediğinden hareketle söz varlığını geliştirmeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Kavram alanı (eş, yakın, zıt, terim, gerçek, mecaz anlam; eş sesli, atasözü, deyim, kalıp söz, ikileme, pekiştirme); yabancı kökenli yaygınlaşmamış kelimelerin Türkçeleri. [Bu temada] Dinlediklerinde/izlediklerinde kullanılan ikna tekniklerini belirlemeleri, dinlediklerinden/izlediklerinden hareketle söz varlığını geliştirmeleri (T.D.7.17., T.D.7.18.) sağlanır. - T.D.7.20 Dinlediğini/izlediğini özetleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Önemli-önemsiz bilgi ayrımı; önemli bilgiler kronolojik/düşünce akışına göre kendi cümleleriyle ifade edilir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediklerinin/izlediklerinin derin anlamını belirleyebilmelerine (T.D.7.6.,T.D.7.7.), dinlediklerini/izlediklerini karşılaştırabilmelerine (T.D.7.8.), dinlediğini/izlediğini özetleyebilmelerine (T.D.7.20.), dinlediğini/izlediğini eleştirebilmelerine (T.D.7.23.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.D.7.23 Dinlediğini/izlediğini eleştirebilme
Sınırlar: [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediklerinin/izlediklerinin derin anlamını belirleyebilmelerine (T.D.7.6.,T.D.7.7.), dinlediklerini/izlediklerini karşılaştırabilmelerine (T.D.7.8.), dinlediğini/izlediğini özetleyebilmelerine (T.D.7.20.), dinlediğini/izlediğini eleştirebilmelerine (T.D.7.23.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.D.7.25 Dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme
Sınırlar: [Bu temada] Dinleme/ izleme sürecini değerlendirebilmelerini (T.D.7.25.) sağlayacak çalışmalar yapılır. - T.O.7.1 Okumada materyal seçimini yönetebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin okumada materyal seçimini yönetebilmeleri (T.O.7.1.), strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilmeleri (T.O.7.2.) sağlanır. - T.O.7.2 Okumada strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Öğretilecek bilişsel stratejiler: görselleştirme, metin yapılarının analizi (sebep-sonuç ve problem-çözüm metin yapısı). [Bu temada] Öğrencilerin okumada materyal seçimini yönetebilmeleri (T.O.7.1.), strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilmeleri (T.O.7.2.) sağlanır. - T.O.7.4 Metinde geçen anlamını bilmediği söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilme
Sınırlar: [Bu temada] Okudukları metinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmelerine, metnin yüzey anlamını belirleyebilmelerine yönelik çalışmalar yapılır (T.O.7.4., T.O.7.5.). - T.O.7.5 Metnin yüzey anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Bu temada] Okudukları metinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmelerine, metnin yüzey anlamını belirleyebilmelerine yönelik çalışmalar yapılır (T.O.7.4., T.O.7.5.). - T.O.7.7 Basit çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin/dinlenenin sınırlı bir bölümünden (bir-birkaç cümle, paragraf, vurgulama biçimleri: italik, koyu, renkli, altı çizili) kanıt toplanır; yardımcı düşünceler, doğrudan verilmeyen neden, koşul, amaç, sonuç, ihtimal; kahramanın amacı, davranış sebebi, anlık duygu-düşünceleri çıkarılır. Kanıt ve gerekçe istenir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.O.7.7., T.O.7.8.), metni yorumlayabilmeleri (T.O.7.11.), okudukları metindeki probleme çözüm üretebilmeleri (T.O.7.25.) sağlanır. - T.O.7.8 Üst düzey çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin bütününden kanıt toplanır; doğrudan verilmeyen konu, ana fikir/ana duygu, sonuç, kahramanların karakter özellikleri, yazarın/kahramanın amacı, düşünce/davranış sebebi belirlenir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.O.7.7., T.O.7.8.), metni yorumlayabilmeleri (T.O.7.11.), okudukları metindeki probleme çözüm üretebilmeleri (T.O.7.25.) sağlanır. - T.O.7.11 Metni yorumlayabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Olay, bilgi, durum belirli bir bakış açısıyla (yazarın, okurun, başka birinin) genişletilerek/daraltılarak yeniden ifade edilir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.O.7.7., T.O.7.8.), metni yorumlayabilmeleri (T.O.7.11.), okudukları metindeki probleme çözüm üretebilmeleri (T.O.7.25.) sağlanır. - T.O.7.20 Metinden hareketle söz varlığını geliştirmeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Kavram alanı (eş, yakın, zıt, terim, gerçek, mecaz anlam; eş sesli, atasözü, deyim, kalıp söz, ikileme, pekiştirme); yabancı kökenli yaygınlaşmamış kelimelerin Türkçeleri. [Bu temada] Okudukları metinden hareketle söz varlığını geliştirmeye yönelik çalışmalar yapılır (T.O.7.20.). - T.O.7.25 Metindeki probleme çözüm üretebilme
Sınırlar: [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.O.7.7., T.O.7.8.), metni yorumlayabilmeleri (T.O.7.11.), okudukları metindeki probleme çözüm üretebilmeleri (T.O.7.25.) sağlanır. - T.K.7.4 İletişimi sürdürmek amacıyla soru sorabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin iletişimi sürdürmek amacıyla soru sorabilmeleri (T.K.7.4.), konuşmasında karşılaştırma yapabilmeleri (T.K.7.11.), sözlü olarak özetleyebilmeleri (T.K.7.14.), eleştirisini sözlü olarak ifade edebilmeleri (T.K.7.17.), konuşmasında açık ve örtük ifadeleri kullanabilmeleri (T.K.7.22.) sağlanır. - T.K.7.11 Konuşmasında karşılaştırma yapabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin iletişimi sürdürmek amacıyla soru sorabilmeleri (T.K.7.4.), konuşmasında karşılaştırma yapabilmeleri (T.K.7.11.), sözlü olarak özetleyebilmeleri (T.K.7.14.), eleştirisini sözlü olarak ifade edebilmeleri (T.K.7.17.), konuşmasında açık ve örtük ifadeleri kullanabilmeleri (T.K.7.22.) sağlanır. - T.K.7.14 Sözlü olarak özetleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Önemli-önemsiz bilgi ayrımı; önemli bilgiler kronolojik/düşünce akışına göre kendi cümleleriyle ifade edilir. [Bu temada] Öğrencilerin iletişimi sürdürmek amacıyla soru sorabilmeleri (T.K.7.4.), konuşmasında karşılaştırma yapabilmeleri (T.K.7.11.), sözlü olarak özetleyebilmeleri (T.K.7.14.), eleştirisini sözlü olarak ifade edebilmeleri (T.K.7.17.), konuşmasında açık ve örtük ifadeleri kullanabilmeleri (T.K.7.22.) sağlanır. - T.K.7.17 Eleştirisini sözlü olarak ifade edebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin iletişimi sürdürmek amacıyla soru sorabilmeleri (T.K.7.4.), konuşmasında karşılaştırma yapabilmeleri (T.K.7.11.), sözlü olarak özetleyebilmeleri (T.K.7.14.), eleştirisini sözlü olarak ifade edebilmeleri (T.K.7.17.), konuşmasında açık ve örtük ifadeleri kullanabilmeleri (T.K.7.22.) sağlanır. - T.K.7.22 Konuşmasında açık ve örtük ifadeleri kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin iletişimi sürdürmek amacıyla soru sorabilmeleri (T.K.7.4.), konuşmasında karşılaştırma yapabilmeleri (T.K.7.11.), sözlü olarak özetleyebilmeleri (T.K.7.14.), eleştirisini sözlü olarak ifade edebilmeleri (T.K.7.17.), konuşmasında açık ve örtük ifadeleri kullanabilmeleri (T.K.7.22.) sağlanır. - T.K.7.23 Uygun bağlantı ifadelerini kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin konuşma ve yazılarında uygun bağlantı ifadelerinden; sonuca geldiğini ifade edenlerden (böylece, böylelikle, son olarak, sonuçta, sonuç itibarıyla, sonuç olarak, sonunda vb.) yararlanmaları sağlanır (T.K.7.23., T.Y.7.18.). - T.K.7.25 Konuşma sürecini değerlendirebilme
Sınırlar: [Bu temada] Konuşma sürecini değerlendirebilmelerine yönelik (T.K.7.25.) çalışmalar yapılır. - T.Y.7.2 Yazmada strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Öğretilecek bilişsel stratejiler: görselleştirme, metin yapılarının analizi (sebep-sonuç ve problem-çözüm metin yapısı). [Bu temada] Öğrencilerin yazılarında strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilmeleri (T.Y.7.2.), içerik ve yapıya yönelik seçimlerini yönetebilmeleri sağlanır (T.Y.7.3.). - T.Y.7.3 Yazısında içerik ve yapıya yönelik seçimlerini yönetebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin yazılarında strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilmeleri (T.Y.7.2.), içerik ve yapıya yönelik seçimlerini yönetebilmeleri sağlanır (T.Y.7.3.). - T.Y.7.9 Yorumunu yazılı olarak ifade edebilme
Sınırlar: [Bu temada] Yorumunu yazılı olarak ifade edebilmelerine (T.Y.7.9.), problem çözümüne yönelik yazabilmelerine (T.Y.7.14.), yazılarında açık ve örtük ifadeleri kullanabilmelerine (T.Y.7.17.) yönelik çalışmalar yürütülür. - T.Y.7.14 Problem çözümüne yönelik yazabilme
Sınırlar: [Bu temada] Yorumunu yazılı olarak ifade edebilmelerine (T.Y.7.9.), problem çözümüne yönelik yazabilmelerine (T.Y.7.14.), yazılarında açık ve örtük ifadeleri kullanabilmelerine (T.Y.7.17.) yönelik çalışmalar yürütülür. - T.Y.7.16 Yazısını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin Türkçeyi doğru, güzel ve etkili kullandığı (mantık hatası olmayan) cümleler kurmaları sağlanır (T.Y.7.16.). - T.Y.7.17 Yazısında açık ve örtük ifadeleri kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Yorumunu yazılı olarak ifade edebilmelerine (T.Y.7.9.), problem çözümüne yönelik yazabilmelerine (T.Y.7.14.), yazılarında açık ve örtük ifadeleri kullanabilmelerine (T.Y.7.17.) yönelik çalışmalar yürütülür. - T.Y.7.18 Uygun bağlantı ifadelerini kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin konuşma ve yazılarında uygun bağlantı ifadelerinden; sonuca geldiğini ifade edenlerden (böylece, böylelikle, son olarak, sonuçta, sonuç itibarıyla, sonuç olarak, sonunda vb.) yararlanmaları sağlanır (T.K.7.23., T.Y.7.18.). - T.Y.7.19 Yazım ve noktalama işaretleriyle ilgili kuralları uygulayabilme
Sınırlar: [Bu temada] Tema içeriğine uygun yazma çalışmalarında öğrencinin daha önce üzerinde durulan noktalama işaretleri ve yazım kurallarını uygulaması sağlanır (T.Y.7.19.). - DYS.DO.7.6 Fiilleri çeşitli yönlerden belirten söz varlığının cümlenin anlamına katkısını (durum, zaman, yer-yön ve soru) belirler.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin fiilleri çeşitli yönlerden belirten söz varlığının cümlenin anlamına katkısını (durum, zaman, yer-yön ve soru) belirlemeleri, işlevlerine uygun kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.6.; DYS.KY.7.6.). - DYS.KY.7.6 Fiilleri çeşitli yönlerden belirten söz varlığını durum, zaman, yer-yön ve soru işlevlerine uygun kullanır.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin fiilleri çeşitli yönlerden belirten söz varlığının cümlenin anlamına katkısını (durum, zaman, yer-yön ve soru) belirlemeleri, işlevlerine uygun kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.6.; DYS.KY.7.6.). - DYS.DO.7.7 Sözcükleri miktar yönünden belirten söz varlığının cümlenin anlamına katkısını belirler.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin sözcükleri miktar yönünden belirten söz varlığının cümlenin anlamına katkısını belirlemeleri ve işlevine uygun kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.7.; DYS.KY.7.7.). - DYS.KY.7.7 Sözcükleri miktar yönünden belirten söz varlığını işlevine uygun kullanır.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin sözcükleri miktar yönünden belirten söz varlığının cümlenin anlamına katkısını belirlemeleri ve işlevine uygun kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.7.; DYS.KY.7.7.). - DYS.DO.7.8 Durum işlevli fiilimsi dil yapılarını belirler.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin durum işlevli fiilimsi dil yapılarını belirlemeleri ve işlevine uygun kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.8.; DYS.KY.7.8.). - DYS.KY.7.8 Durum işlevli fiilimsi dil yapılarını kullanır.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin durum işlevli fiilimsi dil yapılarını belirlemeleri ve işlevine uygun kullanmaları sağlanır (DYS.DO.7.8.; DYS.KY.7.8.).
Hak ve Sorumluluklar
- T.D.7.1 Dinlemede/izlemede materyal seçimini yönetebilme
Sınırlar: [Bu temada] Dinleme/izleme becerisi kapsamında öğrencilerin materyal seçimini yönetebilmeleri sağlanır (T.D.7.1.). - T.D.7.4 Dinlediğinde/izlediğinde geçen anlamını bilmediği söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilme
Sınırlar: [Bu temada] Dinlediklerinde/izlediklerinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmelerine, dinlediklerinin/izlediklerinin yüzey anlamını belirleyebilmelerine yönelik çalışmalar yapılır (T.D.7.4., T.D.7.5.). - T.D.7.5 Dinlediğinin/izlediğinin yüzey anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Bu temada] Dinlediklerinde/izlediklerinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmelerine, dinlediklerinin/izlediklerinin yüzey anlamını belirleyebilmelerine yönelik çalışmalar yapılır (T.D.7.4., T.D.7.5.). - T.D.7.6 Basit çıkarımlar yoluyla dinlediğinin/izlediğinin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin/dinlenenin sınırlı bir bölümünden (bir-birkaç cümle, paragraf, vurgulama biçimleri: italik, koyu, renkli, altı çizili) kanıt toplanır; yardımcı düşünceler, doğrudan verilmeyen neden, koşul, amaç, sonuç, ihtimal; kahramanın amacı, davranış sebebi, anlık duygu-düşünceleri çıkarılır. Kanıt ve gerekçe istenir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediklerinin/izlediklerinin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.D.7.6., T.D.7.7.), medya içeriğini sorgulayabilmeleri (T.D.7.22.), dinlediklerindeki/izlediklerindeki probleme çözüm üretebilmeleri (T.D.7.24.) sağlanır. - T.D.7.7 Üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediğinin/izlediğinin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin bütününden kanıt toplanır; doğrudan verilmeyen konu, ana fikir/ana duygu, sonuç, kahramanların karakter özellikleri, yazarın/kahramanın amacı, düşünce/davranış sebebi belirlenir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediklerinin/izlediklerinin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.D.7.6., T.D.7.7.), medya içeriğini sorgulayabilmeleri (T.D.7.22.), dinlediklerindeki/izlediklerindeki probleme çözüm üretebilmeleri (T.D.7.24.) sağlanır. - T.D.7.12 Bilgilendirici metinde metin yapılarından hareketle önemli bilgileri belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metin yapıları: sebep-sonuç, problem-çözüm. [Bu temada] Bilgilendirici metinde metin yapılarından hareketle önemli bilgileri belirlemeye, dinlediklerinden/izlediklerinden hareketle söz varlığını geliştirmeye (T.D.7.12., T.D.7.18.) yönelik çözümleme yapabilmeleri sağlanır. - T.D.7.18 Dinlediğinden/izlediğinden hareketle söz varlığını geliştirmeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Kavram alanı (eş, yakın, zıt, terim, gerçek, mecaz anlam; eş sesli, atasözü, deyim, kalıp söz, ikileme, pekiştirme); yabancı kökenli yaygınlaşmamış kelimelerin Türkçeleri. [Bu temada] Bilgilendirici metinde metin yapılarından hareketle önemli bilgileri belirlemeye, dinlediklerinden/izlediklerinden hareketle söz varlığını geliştirmeye (T.D.7.12., T.D.7.18.) yönelik çözümleme yapabilmeleri sağlanır. - T.D.7.22 Medya içeriğini sorgulayabilme
Sınırlar: [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediklerinin/izlediklerinin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.D.7.6., T.D.7.7.), medya içeriğini sorgulayabilmeleri (T.D.7.22.), dinlediklerindeki/izlediklerindeki probleme çözüm üretebilmeleri (T.D.7.24.) sağlanır. - T.D.7.24 Dinlediğindeki/izlediğindeki probleme çözüm üretebilme
Sınırlar: [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediklerinin/izlediklerinin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.D.7.6., T.D.7.7.), medya içeriğini sorgulayabilmeleri (T.D.7.22.), dinlediklerindeki/izlediklerindeki probleme çözüm üretebilmeleri (T.D.7.24.) sağlanır. - T.D.7.25 Dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme
Sınırlar: [Bu temada] Dinleme/izleme sürecini değerlendirebilmelerine (T.D.7.25.) yönelik çalışmalar yapılır. - T.O.7.4 Metinde geçen anlamını bilmediği söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin okudukları metinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmelerine, metnin yüzey anlamını belirleyebilmelerine yönelik çalışmalar yürütülür (T.O.7.4., T.O.7.5.). - T.O.7.5 Metnin yüzey anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin okudukları metinde geçen anlamını bilmedikleri söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilmelerine, metnin yüzey anlamını belirleyebilmelerine yönelik çalışmalar yürütülür (T.O.7.4., T.O.7.5.). - T.O.7.7 Basit çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin/dinlenenin sınırlı bir bölümünden (bir-birkaç cümle, paragraf, vurgulama biçimleri: italik, koyu, renkli, altı çizili) kanıt toplanır; yardımcı düşünceler, doğrudan verilmeyen neden, koşul, amaç, sonuç, ihtimal; kahramanın amacı, davranış sebebi, anlık duygu-düşünceleri çıkarılır. Kanıt ve gerekçe istenir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla okudukları metnin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.O.7.7., T.O.7.8.), basılı ve dijital medya metnini sorgulayabilmeleri (T.O.7.23.) sağlanır. - T.O.7.8 Üst düzey çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metnin bütününden kanıt toplanır; doğrudan verilmeyen konu, ana fikir/ana duygu, sonuç, kahramanların karakter özellikleri, yazarın/kahramanın amacı, düşünce/davranış sebebi belirlenir. [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla okudukları metnin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.O.7.7., T.O.7.8.), basılı ve dijital medya metnini sorgulayabilmeleri (T.O.7.23.) sağlanır. - T.O.7.13 Bilgilendirici metinde metin yapılarından hareketle önemli bilgileri belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Metin yapıları: sebep-sonuç, problem-çözüm. [Bu temada] Bilgilendirici metinde metin yapılarından hareketle önemli bilgileri belirlemeye (T.O.7.13.), metinden hareketle söz varlığını geliştirmeye (T.O.7.20.) yönelik çözümleme çalışmaları yapılır. - T.O.7.20 Metinden hareketle söz varlığını geliştirmeye yönelik çözümleme yapabilme
Sınırlar: [Sınıf düzeyi] Kavram alanı (eş, yakın, zıt, terim, gerçek, mecaz anlam; eş sesli, atasözü, deyim, kalıp söz, ikileme, pekiştirme); yabancı kökenli yaygınlaşmamış kelimelerin Türkçeleri. [Bu temada] Bilgilendirici metinde metin yapılarından hareketle önemli bilgileri belirlemeye (T.O.7.13.), metinden hareketle söz varlığını geliştirmeye (T.O.7.20.) yönelik çözümleme çalışmaları yapılır. - T.O.7.23 Basılı ve dijital medya metnini sorgulayabilme
Sınırlar: [Bu temada] Basit ve üst düzey çıkarımlar yoluyla okudukları metnin derin anlamını belirleyebilmeleri (T.O.7.7., T.O.7.8.), basılı ve dijital medya metnini sorgulayabilmeleri (T.O.7.23.) sağlanır. - T.O.7.26 Okuma sürecini değerlendirebilme
Sınırlar: [Bu temada] Okuma sürecini değerlendirebilmeleri (T.O.7.26.) sağlanır. - T.K.7.16 Sözlü olarak tartışabilme
Sınırlar: [Bu temada] Konuşma becerisi kapsamında öğrencilerin sözlü olarak tartışabilmelerini (T.K.7.16.), problem çözümüne yönelik konuşma yapabilmelerini (T.K.7.18.), hazırlıklı konuşmalarını yapılandırabilmelerini (T.K.7.19.) sağlayacak çalışmalar gerçekleştirilir. - T.K.7.18 Problem çözümüne yönelik konuşma yapabilme
Sınırlar: [Bu temada] Konuşma becerisi kapsamında öğrencilerin sözlü olarak tartışabilmelerini (T.K.7.16.), problem çözümüne yönelik konuşma yapabilmelerini (T.K.7.18.), hazırlıklı konuşmalarını yapılandırabilmelerini (T.K.7.19.) sağlayacak çalışmalar gerçekleştirilir. - T.K.7.19 Hazırlıklı konuşmasını yapılandırabilme
Sınırlar: [Bu temada] Konuşma becerisi kapsamında öğrencilerin sözlü olarak tartışabilmelerini (T.K.7.16.), problem çözümüne yönelik konuşma yapabilmelerini (T.K.7.18.), hazırlıklı konuşmalarını yapılandırabilmelerini (T.K.7.19.) sağlayacak çalışmalar gerçekleştirilir. - T.K.7.21 Konuşmasını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin Türkçeyi doğru, güzel ve etkili kullandığı cümleler kurmaları sağlanır (T.K.7.21., T.Y.7.16.). - T.K.7.25 Konuşma sürecini değerlendirebilme
Sınırlar: [Bu temada] Konuşma sürecini değerlendirebilmeleri (T.K.7.25.) sağlanır. - T.Y.7.1 Yazma sürecini yönetebilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin yazma sürecini yönetebilmeleri sağlanır (T.Y.7.1.). - T.Y.7.12 Yazılı üretiminde ve yazılı etkileşiminde tartışabilme
Sınırlar: [Bu temada] Yazılı üretimlerinde ve yazılı etkileşimlerinde tartışabilme, yazma sürecini değerlendirebilme (T.Y.7.12., T.Y.7.20.) becerilerine yönelik çalışmalar yürütülür. - T.Y.7.16 Yazısını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin Türkçeyi doğru, güzel ve etkili kullandığı cümleler kurmaları sağlanır (T.K.7.21., T.Y.7.16.). - T.Y.7.18 Uygun bağlantı ifadelerini kullanabilme
Sınırlar: [Bu temada] Öğrencilerin uygun bağlantı ifadelerinden; yeniden ifade etmeden (başka bir deyişle, başka bir ifadeyle, demek istiyorum ki, yani vb.) yararlanmaları sağlanır (T.Y.7.18.). - T.Y.7.19 Yazım ve noktalama işaretleriyle ilgili kuralları uygulayabilme
Sınırlar: [Bu temada] Yazım kurallarını (büyük harflerin yazımıyla ilgili Ek 4’teki C. 19 maddesinde belirtilen kural) uygulamayla ilgili çalışmalar yapılır. Tema içeriğine uygun yazma çalışmalarında öğrencinin daha önce üzerinde durulan noktalama işaretleri ve yazım kurallarını uygulaması sağlanır (T.Y.7.19.). [Ek 4 (TDK büyük harf kuralları) anılan maddeler: C.19. Kanun, tüzük, yönetmelik, yönerge, genelge adlarının her kelimesi büyük harfle başlar.] - T.Y.7.20 Yazma sürecini değerlendirebilme
Sınırlar: [Bu temada] Yazılı üretimlerinde ve yazılı etkileşimlerinde tartışabilme, yazma sürecini değerlendirebilme (T.Y.7.12., T.Y.7.20.) becerilerine yönelik çalışmalar yürütülür. - DYS.DO.7.9 Özne-yüklem uyumunu ayırt eder. Tekillik-çoğulluk ve kişi uyumuna uygun cümleleri belirler. Eylemi gerçekleştirenin belli olduğu, belli olmadığı, başkası tarafından yapıldığı, başkasına yaptırıldığı; eylemin birlikte, karşılıklı yapıldığı cümleleri belirler. (Konuyla ilgili ekler ezberletilmez, anlama ve anlatmaya olan katkısı üzerinde durulur.)
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin özne-yüklem uyumunu (tekillik-çoğulluk ve kişi uyumu, eylemi gerçekleştirenin belli olduğu, belli olmadığı, başkası tarafından yapıldığı, başkasına yaptırıldığı; eylemin birlikte, karşılıklı yapıldığı) ayırt etmeleri ve bu uyumu dikkate alarak cümleler kurmaları sağlanır (DYS.DO.7.9.; DYS.KY.7.9.). - DYS.KY.7.9 Özne-yüklem uyumunu dikkate alarak cümleler kurar. Tekillik-çoğulluk ve kişi uyumuna uygun cümleler kurar. Eylemi gerçekleştirenin belli olduğu, belli olmadığı, başkası tarafından yapıldığı, başkasına yaptırıldığı; eylemin birlikte, karşılıklı yapıldığı cümleler kurar.
Sınırlar: [İşlev temelli dil yapıları ve söz varlığı – Ek 1; programa göre ölçme-değerlendirmeye dâhil edilmez] [Bu temada] Öğrencilerin özne-yüklem uyumunu (tekillik-çoğulluk ve kişi uyumu, eylemi gerçekleştirenin belli olduğu, belli olmadığı, başkası tarafından yapıldığı, başkasına yaptırıldığı; eylemin birlikte, karşılıklı yapıldığı) ayırt etmeleri ve bu uyumu dikkate alarak cümleler kurmaları sağlanır (DYS.DO.7.9.; DYS.KY.7.9.).
Örnek sorular
1. “Kütüphaneden ___ iki kitap ödünç alabilirsiniz; üçüncüsüne izin verilmiyor.” cümlesindeki boşluğa hangisi getirilmelidir?
- en az
- hiç
- en fazla
- bile
2. “Babam bozulan arabasını tamirciye ___.” cümlesindeki boşluğa hangisi getirilmelidir?
- tamir etti
- tamir edildi
- tamir ettirdi
- tamir ettiler
3. Bir paylaşımda “Dün şehrimize kar yağdı!” yazısıyla bir fotoğraf yayımlanıyor. Daha sonra fotoğrafın üç yıl önce çekildiği anlaşılıyor. Bu paylaşımla ilgili hangisi söylenebilir?
- Fotoğraf gerçek olduğu için paylaşım doğrudur.
- Paylaşım çok beğenildiği için güvenilirdir.
- Fotoğrafın tarihinin hiçbir önemi yoktur.
- Görüntü başka bir zamana ait olduğu için paylaşım yanıltıcıdır.
Cevaplar ve çocuğunuzun seviyesine göre seçilen sorular platformda.
Çocuğunuz bu kazanımlarda nerede?
Kafadarım, 7. sınıf Türkçe kazanımlarında çocuğunuzun seviyesini uyarlamalı sorularla ölçer, kazanım kazanım rapor ve haftalık plan verir.
7. sınıf diğer dersler
- 7. sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi
- 7. sınıf Fen Bilimleri
- 7. sınıf İngilizce
- 7. sınıf Matematik
- 7. sınıf Sosyal Bilgiler
Kaynak: MEB öğretim programı, MEB öğretim programı, MEB öğretim programı, MEB öğretim programı. Kazanım kodları programdaki gibidir. Platformda bu derste 1920 doğrulanmış soru bulunur.